Scheiden als ondernemer begint met inzicht
Breng eerst in beeld welke onderneming er is, wie eigenaar is en welk vermogensregime geldt. Een eenmanszaak, vennootschap onder firma en besloten vennootschap hebben verschillende juridische kenmerken.
De KVK noemt de relatievorm en rechtsvorm als belangrijke uitgangspunten bij scheiding. Of bedrijfsvermogen of een waarde moet worden verdeeld of verrekend, kan niet alleen worden afgeleid uit wie dagelijks in de onderneming werkt.
Verzamel daarom ook de huwelijkse voorwaarden en relevante eerdere afspraken. Bij een verrekenbeding is bijvoorbeeld belangrijk wat er is afgesproken en hoe dat tijdens de relatie is uitgevoerd.
Bedrijfswaarde en beschikbaar geld onderscheiden
De waarde van een onderneming is niet automatisch gelijk aan het saldo op de zakelijke rekening. Ook een bedrag op de balans geeft niet zonder meer de waarde aan die voor jullie afwikkeling moet worden gebruikt.
Spreek zo nodig af welke onafhankelijke deskundige een waardering uitvoert, op basis van welke opdracht en per welke datum. Bespreek vooraf welke informatie wordt gebruikt en hoe jullie vragen over het rapport kunnen stellen.
Een uitbetaling moet uitvoerbaar zijn
Als een financiële aanspraak vaststaat, volgt de vraag hoe die wordt afgewikkeld. Een onderneming kan op papier waarde hebben terwijl geld vastzit in voorraad, debiteuren of bedrijfsmiddelen. Betaling ineens kan daarom andere gevolgen hebben dan betaling in termijnen.
Bij een termijnregeling bespreek je onder meer looptijd, rente, zekerheid en wat er gebeurt bij een tegenvaller. Laat de juridische en fiscale gevolgen van de gekozen oplossing beoordelen. Mediation zelf is geen bedrijfswaardering of kredietbeoordeling.
Inkomen en alimentatie bij wisselende resultaten
Voor een ondernemer geeft één maand of één goed boekjaar vaak onvoldoende inzicht in de financiële situatie. Verzamel een samenhangend overzicht van resultaten, privéonttrekkingen of salaris, verplichtingen en recente ontwikkelingen.
Bij kinderalimentatie en partneralimentatie moeten de relevante gegevens zorgvuldig worden beoordeeld. Omzet is niet hetzelfde als winst, en winst is niet zonder meer het bedrag dat vrij kan worden besteed.
Bespreek welke aannames in de berekening worden gebruikt. Als toekomstige inkomsten onzeker zijn, is het nuttig ook af te spreken welke informatie jullie later delen en wanneer een verandering aanleiding geeft tot nieuw overleg. Dat betekent niet dat ieder wisselend maandresultaat direct een nieuw alimentatiebedrag oplevert.
Welke stukken helpen bij de voorbereiding
Welke documenten nodig zijn, hangt af van de onderneming en de hulpvraag. Voor de onderhoudsbijdrage vind je ook een checklist met gegevens voor een alimentatieberekening. Vaak begint de inventarisatie met:
- de huwelijkse voorwaarden en gegevens over eigendom;
- jaarrekeningen en aangiften over relevante jaren;
- recente tussentijdse cijfers en een toelichting op veranderingen;
- informatie over leningen, zekerheden en persoonlijke borgstellingen;
- gegevens over salaris, dividend of privéonttrekkingen;
- bestaande waarderingen en relevante ondernemingsafspraken.
Vraag niet alleen om cijfers, maar ook om een begrijpelijke uitleg. Beide partners moeten kunnen volgen waarop voorstellen worden gebaseerd. Noteer welke gegevens nog ontbreken en wie deze aanlevert voordat jullie de financiële uitgangspunten vaststellen.
Bij scheiden als ondernemer dezelfde cijfers kunnen beoordelen
Een bruikbaar financieel overzicht maakt duidelijk waar een bedrag vandaan komt en waarvoor het wordt gebruikt. De waarde voor een verdeling, het beschikbare geld en het inkomen voor alimentatie zijn verschillende vragen.
Een vordering is nog geen ontvangen geld
Fictief voorbeeld: op de balans staat € 40.000 aan nog te ontvangen klantbetalingen. Dat bedrag staat nog niet op de bankrekening. Bovendien kunnen daar belastingen, leveranciersbetalingen en onzekerheid over inning tegenover staan. Het bedrag bewijst dus niet dat € 40.000 meteen beschikbaar is voor een betaling aan de andere partner.
Een deskundige een duidelijke opdracht geven
Spreek af welke vraag de accountant, fiscalist of waardeerder moet beantwoorden, wie de opdracht geeft en wie de kosten draagt. Laat beide partners dezelfde relevante gegevens en toelichting ontvangen. Vragen over een rapport moeten kunnen worden gesteld voordat jullie bedragen als uitgangspunt aanvaarden.
Maak onderscheid tussen een historische toelichting van de eigen boekhouder en een onafhankelijke beoordeling van een betwist punt. Ook mijn financiële achtergrond verandert de neutrale rol van mediator niet: ik begeleid jullie gezamenlijke overleg en treed daarin niet op als belangenbehartiger van één partner.
Noteer bij de uiteindelijke afspraak welke cijfers, peildatum en aannames zijn gebruikt. Bespreek ook wat jullie doen als essentiële informatie later onjuist blijkt; laat de formulering daarvan juridisch beoordelen.
Afspraken verbinden met de privésituatie
Een bedrijfsafwikkeling staat niet los van de woning, woonlasten en zorg voor kinderen. Bespreek welke besluiten eerst nodig zijn en welke nog afhankelijk zijn van advies, financiering of toestemming van derden.
Leg de uitkomst vast in het echtscheidingsconvenant en zo nodig aanvullende stukken. Een onderlinge afspraak verandert niet vanzelf de positie van een bank, medevennoot of andere contractpartij.
Scheiden als ondernemer bespreken in mediation
Wil je bij scheiden als ondernemer overzicht krijgen en samen afspraken maken? Neem contact op met Mediator Zeist. In Zeist of online bespreken we de samenhang tussen bedrijf, gezin en financiële afwikkeling.