Welk pensioen bij scheiding breng je in kaart
Begin met een overzicht per persoon en per uitvoerder. Kijk naar huidige en vroegere werkgevers. Een totaalbedrag voor later laat nog niet zien welk deel tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap is opgebouwd.
Verzamel voor het overleg:
- pensioenoverzichten en de gegevens van iedere uitvoerder;
- de huwelijks- of partnerschapsdatum en relevante scheidingsgegevens;
- huwelijkse of partnerschapsvoorwaarden;
- eerdere afspraken over pensioen;
- informatie over partnerpensioen;
- gegevens van afzonderlijke lijfrente- of bankspaarproducten, als die er zijn.
Vraag ontbrekende gegevens op voordat jullie een definitieve keuze maken. Zet in het overzicht wie de informatie aanvraagt en wanneer jullie die verwachten. Zo blijft een vergeten kleine regeling niet tot het laatste moment buiten beeld.
Ouderdomspensioen en partnerpensioen zijn verschillende onderwerpen
Ouderdomspensioen betreft inkomen vanaf pensionering. Partnerpensioen gaat over een mogelijke uitkering na overlijden. Een scheiding kan gevolgen hebben voor beide. Of bijzonder partnerpensioen voor een ex-partner overblijft, hangt onder meer af van de regeling en van opbouw- of risicodekking. Vraag de uitvoerder om een toelichting op jullie eigen situatie. Bron: informatieblad Rijksoverheid over pensioenverdeling.
Lijfrente en andere privévoorzieningen
Behandel lijfrente en andere privévoorzieningen daarnaast als afzonderlijke onderwerpen. De wettelijke verdeling van werkgeverspensioen geeft niet automatisch de juiste verdeling of fiscale behandeling van ieder product voor later.
Welke afspraken kun je maken over pensioenverdeling
Bespreek eerst het wettelijke uitgangspunt en onderzoek daarna of een andere afspraak passend en uitvoerbaar is. Vraag bij iedere optie om uitleg over bedragen, ingangsdatum en gevolgen bij overlijden.
Verevening als uitgangspunt
Bij verevening blijft het recht op een deel van het ouderdomspensioen verbonden met het pensioen van de ander. De gebruikelijke verdeling betreft het tijdens huwelijk of geregistreerd partnerschap opgebouwde deel. Het gaat dus niet zonder meer om de helft van alles wat iemand ooit heeft opgebouwd.
Afwijken of conversie onderzoeken
Jullie kunnen een andere verdeling afspreken of pensioenverevening uitsluiten. Een andere mogelijkheid is conversie: omzetting naar een eigen pensioenaanspraak voor de ex-partner. Dat vraagt afspraken én medewerking van de pensioenuitvoerder. De gevolgen verschillen van verevening. Bron: informatieblad over pensioenverdeling en conversie.
Laat de mogelijkheden concreet uitwerken voordat je kiest. Vraag niet alleen ‘wat krijg ik?’, maar ook ‘wanneer gaat het in?’ en ‘wat gebeurt er als een van ons overlijdt?’. Laat de uitvoerder of een pensioenspecialist bedragen en voorwaarden bevestigen. Een mediator helpt het overleg over die informatie te voeren.
Meld de pensioenafspraken binnen twee jaar
Voor rechtstreekse uitbetaling door de pensioenuitvoerder moet de verdeling tijdig worden gemeld: binnen twee jaar na de scheiding. Bij te late melding verdwijnt het onderliggende recht op verdeling niet automatisch, maar moeten ex-partners de betaling in beginsel onderling regelen. Bron: Rijksoverheid over de melding van pensioenverdeling.
Maak de uitvoering onderdeel van jullie scheidingslijst. Noteer per uitvoerder:
- welk formulier en welke bijlagen nodig zijn;
- wie de documenten verzamelt en verstuurt;
- welke ondertekeningen nodig zijn;
- de verzenddatum en ontvangstbevestiging;
- eventuele aanvullende vragen van de uitvoerder.
Ga er niet van uit dat de algemene registratie van de scheiding ook al jullie pensioenkeuzes doorgeeft.
Pensioenafspraken in het convenant
Een duidelijke passage in het echtscheidingsconvenant benoemt welke regelingen zijn onderzocht, welke keuze jullie maken en hoe die wordt uitgevoerd. Controleer of de tekst aansluit bij wat de betrokken uitvoerders daadwerkelijk kunnen verwerken.
Fictief voorbeeld: één partner wil meer spaargeld houden en stelt voor dat de ander alle pensioenrechten behoudt. Zet die voorstelbedragen niet zonder onderzoek tegenover elkaar. Direct beschikbaar geld en toekomstige pensioenuitkeringen hebben andere kenmerken. Laat de waarde, belastingen, uitkeringsmomenten en risico’s beoordelen voordat jullie een dergelijke uitruil vastleggen.
Neem daarom pensioen mee in het totale overleg, maar maak de beoordeling ervan afzonderlijk zichtbaar. Lees ook over bezittingen verdelen bij scheiding.
Pensioen bij scheiding voorbereiden voor het overleg
Zet per pensioenregeling de ontbrekende antwoorden op papier. Daarmee voorkom je dat jullie een keuze maken op basis van alleen een totaalbedrag op een pensioenoverzicht.
- Welk deel van het ouderdomspensioen valt onder de verdeling?
- Welke eerdere pensioenafspraken staan in de huwelijkse voorwaarden?
- Welke aanspraken blijven na de scheiding bestaan bij overlijden?
- Wat zijn de gevolgen van verevening, conversie of afzien van verdeling?
- Welke documenten moeten naar iedere uitvoerder en wie bewaakt de afhandeling?
Bij een echtscheiding loopt de meldingstermijn vanaf de inschrijving van de beschikking bij de burgerlijke stand. Noteer die datum afzonderlijk van de datum waarop jullie het convenant tekenen. Het informatieblad van de Rijksoverheid licht het tijdstip van scheiding toe.
Neem de uitkomst mee in het stappenplan voor scheiden. Als jullie zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap uit elkaar gaan, lees dan ook over uit elkaar gaan na samenwonen.
Pensioen bij scheiding bespreken in Zeist of online
Pensioen bij scheiding verdient een eigen plek in jullie afspraken. Bij Mediator Zeist brengen we de vragen in kaart en bespreken we de beschikbare informatie, zo nodig met aanvullende expertise van een pensioenuitvoerder of specialist. Neem contact op voor scheidingsmediation in Zeist of online.